Đặt vòng tránh thai (IUD) là một trong những phương pháp ngừa thai phổ biến được nhiều phụ nữ lựa chọn nhờ tính tiện lợi, hiệu quả cao và không cần ghi nhớ sử dụng hằng ngày. Tuy nhiên, trong một số trường hợp loại dụng cụ này có thể bị lệch hoặc tuột khỏi vị trí ban đầu ở bên trong tử cung làm giảm hiệu quả khi ngừa thai.

Việc nhận biết sớm các biến cố lệch vòng sẽ giúp chị em chủ động xử lý sớm để bảo vệ sức khỏe sinh sản và phòng tránh nguy cơ mang thai ngoài ý muốn. Vậy dấu hiệu nhận biết khi tuột vòng tránh thai là gì và làm cách nào để xử lý tình trạng này? Chúng ta hãy cùng theo dõi tiếp bài viết dưới đây để có thêm những thông tin hữu ích khi gặp phải trường hợp này nhé.

Vòng tránh thai là gì và nó có tác dụng gì?

Vòng tránh thai (IUD) là một thiết bị y tế nhỏ có hình chữ T, thường được các bác sĩ chuyên khoa đưa vào bên trong tử cung của người phụ nữ nhằm ngăn ngừa mang thai. Đây là một trong những biện pháp ngừa thai hiệu quả cao, thể sử dụng lâu dài tùy theo từng dạng vòng mà chị em lựa chọn dưới sự tư vấn của bác sĩ. Hiện nay, vòng tránh thai được chia thành hai loại phổ biến đó là:

– Vòng tránh thai chứa đồng: Là dạng vòng tránh thai được làm bằng nhựa có quấn dây đồng bọc bên ngoài. Tác dụng của loại vòng này là giải phóng ion đồng ra môi trường tử cung nhằm tạo ra môi trường bất lợi cho tinh trùng, làm giảm khả năng di chuyển và thụ tinh với trứng. Do không chứa hormone nên nó phù hợp với phụ nữ không dùng được thuốc nội tiết và thời gian sử dụng có thể từ 5 – 10 năm tùy từng loại.

– Vòng tránh thai nội tiết: Là dạng vòng được làm bằng nhựa nhưng bên trong có chứa hormone progestin với tác dụng giải phóng lượng hormone này vào bên trong tử cung. Sau đó, hormone sẽ làm đặc chất nhầy ở cổ tử cung để cản trở tinh trùng di chuyển gặp trứng và làm mỏng niêm mạc tử cung để giảm nguy cơ cho trứng làm tổ. Tuy thời gian sử dụng chỉ khoảng 3 – 5 năm nhưng có một số loại còn giúp giảm lượng máu kinh, giảm đau bụng và điều hòa kinh nguyệt.

Dấu hiệu nhận biết khi tuột vòng tránh thai

Tuột vòng tránh thai là tình trạng vòng không còn nằm đúng vị trí ban đầu trong tử cung nhưng không phải lúc nào nó cũng có dấu hiệu rõ ràng. Do đó, việc nhận biết sớm hiện tượng lệch hoặc tuột vòng sẽ giúp chị em hạn chế tối đa nguy cơ mang thai ngoài ý muốn cũng như tránh các biến chứng nguy hiểm gây ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản. Dưới đây là 8 dấu hiệu phổ biến mà chị em cần đặc biệt chú ý:

Sợi dây vòng tránh thai có độ dài bất thường

Dấu hiệu nhận biết khi tuột vòng tránh thai dễ nhận thấy nhất là độ dài của sợi dây vòng có sự thay đổi bất thường. Sợi dây có thể dài hơn, ngắn hơn, khó sờ thấy hoặc không tìm thấy ở cổ tử cung (nếu sợi dây bị tuột hẳn vào trong tử cung). Cho nên, trường hợp này cần được bác sĩ kiểm tra bằng các phương pháp y khoa chuyên dụng để xác định chính xác vị trí của vòng là nó còn nằm trong tử cung hay đã rơi ra ngoài.

Sờ thấy phần nhựa cứng của vòng

Thông thường, khi vòng nằm đúng vị trí chị em chỉ sờ được sợi dây mềm ở cổ tử cung, không thể sờ thấy phần thân nhựa cứng. Nếu cảm thấy có vật cứng nhô ra gần âm đạo hoặc cổ tử cung, khả năng vòng đã tụt thấp. Tình trạng này có thể kèm cảm giác vướng víu, khó chịu hoặc đau nhẹ vùng sinh dục. Do đó, chị em không nên bỏ qua dấu hiệu này vì vòng có lẽ đã rời khỏi vị trí ban đầu gây ảnh hưởng đến vùng niêm mạc và làm giảm hiệu quả ngừa thai.

Đau bụng dưới hoặc đau vùng chậu bất thường

Cảm giác đau bụng dưới nhẹ hoặc khó chịu trong vài ngày đầu sau khi đặt vòng là tình trạng khá bình thường. Tuy nhiên, nếu cơn đau ngày càng tăng và kéo dài lâu hơn dự kiến (khoảng 12 – 24 tuần sau khi đặt) vậy thì khả năng cao là vòng đã bị tuột khỏi vị trí ban đầu. Do đó, chị em nên thăm khám sớm để đưa ra hướng xử lý phù hợp tránh để lâu gây nguy cơ mang thai ngoài ý muốn và ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản.

Đau hoặc khó chịu khi quan hệ tình dục

Trong sinh hoạt tình dục, nếu bạn hoặc bạn đời cảm thấy đau hoặc khó chịu khi quan hệ thì có thể là do vòng bị tuột xuống thấp lòi ra khỏi cổ tử cung gây cộm vướng. Nếu cả hai không chú ý kỹ điều này, vòng tránh thai có thể cọ xát mạnh làm trầy xước vùng da niêm mạc của âm đạo với dương vật gây đau rát hoặc thậm chí là chảy máu sau quan hệ.

Chảy máu âm đạo bất thường

Chảy máu ngoài kỳ kinh hoặc chảy máu bất thường sau quan hệ có thể là dấu hiệu cảnh báo vòng đã bị tuột khỏi vị trí đã đặt ban đầu. Khi vòng bị xê dịch nó có thể gây cọ xát làm tổn thương vùng da niêm mạc ở bên trong gây chảy máu. Do đó, nếu chị em gặp trường hợp này thì không nên chủ quan cần thăm khám sớm để tránh gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe.

Xuất hiện dấu hiệu nhiễm trùng vùng sinh dục

Nếu bạn bị viêm nhiễm vùng kín không rõ nguyên nhân kèm theo sốt nhẹ, ớn lạnh hay cảm giác mệt mỏi dai dẳng sau thời điểm đặt vòng thì khả năng cao vòng tránh thai đã bị xô lệch. Sự dịch chuyển này của dụng cụ đã tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập sâu, gây tổn thương niêm mạc dẫn đến tình trạng viêm nhiễm bất thường ở vùng kín. 

Khí hư và dịch tiết âm đạo bất thường

Bình thường, dịch tiết âm đạo có thể thay đổi nhẹ theo chu kỳ kinh nguyệt. Tuy nhiên, nếu dịch tiết có những đặc điểm bất thường như màu bị thay đổi (vàng, xanh, xám, nâu), có mùi hôi kèm ngứa ngáy, đau rát thì có thể là do vùng kín bị tổn thương và nhiễm trùng. Do đó, khi gặp phải tình trạng này, chị em nên gặp bác sĩ để kiểm tra vì khả năng cao do vòng bị tuột gây viêm nhiễm phụ khoa.

Có dấu hiệu nghi ngờ mang thai

Dù phương pháp đặt vòng tránh thai có hiệu quả ngừa thai cao nhưng chị em vẫn có thể mang thai nếu vòng bị tuột hoặc lệch. Bên cạnh đó, việc mang thai khi vòng bị lệch còn có khả năng cao khiến chị em có thai ngoài tử cung gây nguy hiểm đến tính mạng. Do đó, nếu chị em bắt gặp các dấu hiệu nghi ngờ mang thai như trễ kinh, buồn nôn, căng tức ngực, mệt mỏi, đau xương chậu hoặc đau bụng dưới thì nên tìm gặp bác sĩ ngay nhé.

Nguyên nhân dẫn đến tuột vòng mà chị em cần biết

Tuột vòng tránh thai có thể xảy ra ngay cả khi thủ thuật đặt vòng được thực hiện đúng quy trình. Sau đây là một số yếu tố làm tăng khả năng tuột vòng mà chị em cần biết:

– Kích thước tử cung không phù hợp: Mỗi phụ nữ có kích thước lòng tử cung khác nhau. Nếu chọn kích cỡ vòng không tương thích với buồng tử cung (quá to hoặc quá nhỏ), nguy cơ tụt vòng sẽ cao hơn đáng kể.

– Vòng bị đẩy ra trong quá trình tử cung co bóp: Tử cung có thể co bóp để đẩy dụng cụ xuống thấp hoặc đẩy ra ngoài. Nguy cơ này thường đáng lưu ý trong những tháng đầu sau đặt vòng.

– Đặt vòng sau sinh hoặc sau khi kết thúc thai kỳ: Đặt vòng ở thời điểm này thường có nguy cơ tuột cao hơn so với một số thời điểm khác. Thời gian đặt cần được bác sĩ cân nhắc dựa trên tình trạng sức khỏe của phụ nữ, nhất là ở tử cung và cổ tử cung.

– Rong kinh hoặc kinh nguyệt ra nhiều: Người có cơ địa ra máu kinh nhiều có thể có nguy cơ tuột vòng cao hơn.

– Bệnh lý phụ khoa: U xơ tử cung, viêm vùng chậu,… hoặc các bất thường tử cung có thể làm biến dạng cấu trúc buồng tử cung khiến dụng cụ khó nằm đúng vị trí.

– Vị trí đặt vòng chưa phù hợp: Nếu vòng không được đặt đúng vị trí ngay từ đầu, nguy cơ lệch hoặc tuột có thể sẽ xảy ra.

– Tiền sử tuột vòng: Người từng bị tuột vòng có thể có nguy cơ tái diễn cao hơn trong những lần đặt tiếp theo.

Hướng dẫn cách xử lý khi bị tuột vòng tránh thai

Khi nghi ngờ hoặc phát hiện vòng tránh thai bị tuột, chị em cần giữ bình tĩnh và tuân thủ các bước xử lý chuẩn y khoa sau:

– Ngừng quan hệ tình dục ngay lập tức: Không nên tiếp tục quan hệ tình dục để tránh làm tổn thương nghiêm trọng ở vùng niêm mạc hoặc đẩy vòng lệch sang các vị trí nguy hiểm khác.

– Không tự ý kéo hoặc chỉnh vòng: Tuyệt đối không dùng tay hoặc bất kỳ dụng cụ nào để tự kéo sợi dây hay tự chỉnh lại vị trí vòng. Việc này có thể làm rách cổ tử cung, gây chảy máu hoặc nhiễm trùng nghiêm trọng.

– Sử dụng biện pháp tránh thai dự phòng: Vì tác dụng ngừa thai của vòng đã giảm hoặc không còn, bạn cần áp dụng các phương pháp thay thế như bao cao su hoặc dùng thuốc tránh thai khẩn cấp trong vòng 72 – 120 giờ trước đó (nên tham khảo ý kiến bác sĩ).

– Đến cơ sở y tế chuyên khoa thăm khám: Chị em cần đến ngay các bệnh viện hoặc phòng khám phụ khoa uy tín. Bác sĩ sẽ tiến hành siêu âm đường âm đạo hoặc chụp X-quang để xác định chính xác vị trí của vòng. Tùy vào tình trạng cụ thể, bác sĩ sẽ tháo vòng lệch ra an toàn, xử lý viêm nhiễm (nếu có) và tư vấn phương pháp tránh thai mới phù hợp hơn.

Qua những dấu hiệu nhận biết khi tuột vòng tránh thai mà mình chia sẻ ở trên, việc bổ sung thêm những kiến thức hữu ích này sẽ giúp chị em chủ động hơn trong việc phòng tránh mang thai ngoài ý muốn cũng như bảo vệ sức khỏe sinh sản. Vì vậy, nếu chị em nào cảm thấy có những dấu hiệu bất thường như không thấy dây vòng, cộm vướng ở cổ tử cung, chảy máu, viêm nhiễm vùng kín,… hay nghi ngờ mang thai thì hãy đến gặp bác sĩ nay để kiểm tra và xử lý kịp thời nhé.